Soalan Lazim

PENGENALAN ZAKAT

Zakat ialah kewajipan mengeluarkan sebahagian harta tertentu kepada golongan yang berhak (asnaf) apabila cukup syarat. Ia adalah Rukun Islam ketiga.

2) Apa perbezaan zakat dengan sedekah atau infaq?

- Zakat: Wajib, ada syarat, kadar & penerima tertentu (8 asnaf).
- Sedekah/Infaq: Sunat, tiada had kadar & boleh diberi kepada sesiapa sahaja.

3) Kenapa zakat diwajibkan?

Kerana zakat menyucikan harta, membantu fakir miskin, menyuburkan ekonomi ummah, dan sebagai tanda syukur kepada Allah SWT.

SYARAT DAN KELAYAKAN

4) Siapa yang wajib menunaikan zakat?

Setiap Muslim yang:

i) Merdeka

ii) Berakal dan baligh
iii) Memiliki harta yang cukup nisab (paras minimum)
iv) Harta itu milik sempurna dan cukup haul (tempoh setahun hijri, bagi zakat harta tertentu)

5) Apa itu nisab zakat?

Nisab ialah kadar minimum harta yang dimiliki dalam setahun untuk diwajibkan zakat. Nilai nisab ditetapkan berdasarkan harga semasa 85 gram emas.

6) Apa maksud haul?

Haul ialah tempoh setahun (12 bulan qamariah) pemilikan harta sebelum wajib dizakatkan.

7) Adakah kanak-kanak dan orang tidak waras perlu bayar zakat?

Haul ialah tempoh setahun (12 bulan qamariah) pemilikan harta sebelum wajib dizakatkan.

jenis zakat

8) Apakah jenis-jenis zakat?

Jenis zakat utama ialah:

1) Zakat Fitrah – dikeluarkan pada bulan Ramadan sebelum solat Aidilfitri.
2) Zakat Harta – merangkumi zakat pendapatan, perniagaan, emas & perak, simpanan, pelaburan, pertanian, ternakan dan lain-lain.

9) Apa itu zakat fitrah?

Zakat fitrah ialah zakat diri yang wajib ditunaikan pada bulan Ramadan sebagai penyuci bagi orang yang berpuasa.

10) Apa itu zakat pendapatan?

Zakat pendapatan ialah zakat ke atas gaji, elaun, bonus, komisen, royalti dan apa sahaja hasil pendapatan halal.

11) Apa itu zakat perniagaan?

Zakat perniagaan ialah zakat yang dikenakan ke atas harta perniagaan sama ada perniagaan individu, perkongsian atau syarikat berdaftar.

12) Adakah zakat emas dan perak wajib?

Ya, jika emas/perak itu cukup nisab dan haul. Contoh: emas perhiasan melebihi uruf (kadar pemakaian biasa) juga dikenakan zakat.

13) Adakah simpanan bank dikenakan zakat?

Ya, termasuk simpanan di bank Islam atau konvensional, ASB, Tabung Haji dan lain-lain, jika cukup nisab dan haul.

14) Bagaimana dengan KWSP?

Wang KWSP dikenakan zakat apabila dikeluarkan, tertakluk kepada syarat cukup nisab dan haul. (Cth: pengeluaran umur 50/55 tahun atau lain-lain).

kadar dan pengiraan

15) Apakah kadar zakat fitrah di Malaysia?

Kadar zakat fitrah berbeza mengikut negeri (ditentukan oleh Majlis Agama Islam Negeri). Umumnya bersamaan dengan harga beras yang menjadi makanan ruji di negeri tersebut. Biasanya kadar sekitar RM7 – RM21 mengikut pilihan beras.

16) Berapakah kadar zakat harta?

Umumnya kadar zakat harta ialah 2.5% daripada harta yang cukup nisab & haul.

17) Bagaimana mengira zakat pendapatan?

(Jumlah pendapatan tahunan – perbelanjaan dibenarkan) × 2.5%.

18) Bagaimana mengira zakat emas perhiasan?

(Emas yang dimiliki – uruf pemakaian negeri) × harga semasa × 2.5%.

penerima zakat

19) Siapakah golongan asnaf yang layak menerima zakat?

8 golongan asnaf layak menerima zakat:
i) Fakir
ii) Miskin
iii) Amil
iv) Muallaf
v) Riqab
vi) Gharimin
vii) Fisabilillah
viii) Ibnu Sabil

20) Bolehkah zakat diberi terus kepada fakir miskin?

Ya, tetapi lebih afdal disalurkan melalui institusi zakat yang diiktiraf supaya lebih teratur dan telus.

21) Adakah zakat boleh diberi kepada keluarga sendiri?

Boleh, jika mereka termasuk dalam golongan asnaf (contoh: fakir/miskin) dan bukan tanggungan nafkah wajib seperti ibu bapa, isteri & anak.

HUBUNGAN DENGAN CUKAI

22) Adakah zakat boleh menggantikan cukai pendapatan?

Tidak. Tetapi bayaran zakat melalui institusi zakat boleh dijadikan rebat cukai LHDN.

23) Bagaimana cara tuntut rebat zakat dalam cukai?

Simpan resit rasmi zakat dan masukkan jumlah bayaran pada ruangan rebat zakat dalam borang e-Filing.

PEMBAYARAN DAN KAEDAH

24) Bagaimana cara membayar zakat?

i) Kaunter zakat negeri
ii) Bank Islam/konvensional tertentu
iii) Potongan gaji bulanan (Skim Potongan Gaji Zakat)
iv) Portal & aplikasi zakat online
v) Ejen sah (koperasi, surau, NGO dilantik)

25) Bolehkah zakat dibayar secara bulanan?

Ya, boleh melalui potongan gaji atau ansuran bayaran online.

26) Apa beza zakat tunai dan zakat barang?

- Tunai: Dibayar dengan wang.
- Barang: Dibayar dengan barangan yang sama nilai dengan kadar zakat.

isu-isu khusus

27) Adakah zakat saham wajib?

Ya, jika saham tersebut dimiliki untuk tujuan pelaburan dan cukup nisab serta haul.

28) Adakah zakat takaful wajib?

Ya, zakat dikenakan atas jumlah simpanan/hibah apabila manfaat takaful diterima (bergantung jenis plan).

29) Bolehkah zakat diberi kepada madrasah, masjid atau NGO?

Bergantung kepada kelulusan Majlis Agama Islam Negeri. Jika mereka diiktiraf sebagai amil atau fisabilillah, maka boleh.

30) Apa hikmah utama zakat?

Penyucian Jiwa dan Harta: Zakat menyucikan jiwa pembayar daripada penyakit bakhil dan kedekut, serta membersihkan harta daripada hak orang lain, sekaligus membawa keberkahan.
Keseimbangan Ekonomi: Mengagihkan kekayaan daripada golongan berada kepada golongan fakir miskin untuk mengurangkan jurang perbezaan taraf sosial dan mengurangkan perasaan iri hati.
Ketaatan kepada Allah: Merupakan tanda syukur atas nikmat harta yang dikurniakan dan satu bentuk ketaatan kepada perintah Allah SWT.
Keharmonian Sosial: Memupuk semangat persaudaraan, empati, dan perpaduan dalam masyarakat, serta membantu menangani masalah kemiskinan dan pengangguran.
Ketenangan Hati: Memberi ketenangan dan kedamaian jiwa kepada pembayar kerana menyedari mereka telah melaksanakan kewajipan agama.

Pengenalan Zakat

Syarat dan Kelayakan

Jenis Zakat

Kadar dan Pengiraan

Penerima Zakat

Hubungan Dengan Cukai

Pembayaran dan Kaedah

Isu-isu Khusus